Γνωρίστε τον “πραγματικό” Ναό του Επικούριου Απόλλωνα

Ο ναός του Επικουρείου Απόλλωνα στις Βάσσες της Φιγαλείας είναι ένας από τους σπουδαιότερους και επιβλητικότερους της αρχαιότητας. Αφιερώθηκε από τους Φιγαλείς στον Απόλλωνα διότι τους βοήθησε να ξεπεράσουν μια επιδημία πανώλης. Ο ναός υψώνεται στα 1.130 μέτρα, στο κέντρο της Πελοποννήσου, πάνω στα βουνά μεταξύ Ηλείας, Αρκαδίας και Μεσσηνίας και βρίσκεται 14 χλμ. νότια της Ανδρίτσαινας και 11 χλμ. βορειοανατολικά των Περιβολίων. Ο ναός ανεγέρθηκε το δεύτερο μισό του 5ου αιώνα π.Χ. (420-410 π.Χ;) και αποδίδεται στον Ικτίνο, τον αρχιτέκτονα του Παρθενώνα. Το μνημείο αυτό, ένα από τα καλύτερα σωζόμενα της κλασικής αρχαιότητας ήταν το πρώτο στην Ελλάδα που ανακηρύχθηκε Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς από την UNESCO το 1986.

Χαρακτηρίζεται από πλήθος πρωτοτυπιών τόσο στην εξωτερική όσο και στην εσωτερική του διαρρύθμιση:

• Ο κλασικός ναός έχει θεμελιωθεί πάνω στο φυσικό βράχο, σε ειδικά διαμορφωμένο πλάτωμα.
• Δεν έχει το συνήθη προσανατολισμό Ανατολή-Δύση, αλλά Βορρά-Νότο, ίσως για λατρευτικούς λόγους, που συνδέονται με την αρκαδική θρησκευτική παράδοση.
• Ο ναός είναι ο μοναδικός που συνδυάζει στοιχεία των τριών αρχιτεκτονικών ρυθμών της αρχαιότητας. Είναι δωρικός, περίπτερος, δίστυλος εν παραστάσι, με πρόναο, σηκό, άδυτο και οπισθόδομο.
• Έχει 6 κίονες στις στενές και 15 στις μακρές πλευρές, αντί της καθιερωμένης για την εποχή αναλογίας 6 x 13.
• Οι αναλογίες του μήκους και του πλάτους είναι έτσι υπολογισμένες, ώστε το τεράστιο μέγεθος του ναού να εξισορροπείται από τη χάρη που αποπνέει.
• Το ίδιο το φως χρησιμοποιείται από τον μεγάλο καλλιτέχνη ως δομικό στοιχείο του ναού. Οι φωτοσκιάσεις αρχικά δημιουργούν την ψευδαίσθηση πως ο ναός είναι μικρότερος από το πραγματικό του μέγεθος, όσο πλησιάζει κανείς, όμως, αποκαλύπτονται σταδιακά οι πραγματικές του διαστάσεις
• Η διακόσμηση είναι αξιοσημείωτη ειδικά λόγω των διαφορετικών υλικών που χρησιμοποιούνται: οι τοίχοι, οι βάσεις και οι κίονες είναι από τεφρό ασβεστόλιθο, τα ιωνικά κιονόκρανα και το κορινθιακό κιονόκρανο είναι από μάρμαρο Δολιανών.

Όλα αυτά τα αξιοσημείωτα στοιχεία που συνθέτουν τον Ναό του Επικουρείου Απόλλωνα έχουν οδηγήσει σε πολλούς μύθους, τόσο καλά υπομένους που έχουν φέρει σε σύγχυση πολύ κόσμο.

Ο επικρατέστερος και αυτός που έχει αναλυθεί περισσότερο από όλους είναι αυτός του περιστρεφόμενου ναού.

Σύμφωνα με αυτήν την θεωρία ο ναός περιστρέφεται γύρω από τον άξονα του κατά 50,2 δευτερόλεπτα της μοίρας ώστε να στοχεύει συνεχώς το Σείριο, το άστρο του Κυνός, από το οποίο κατάγεται σύμφωνα με τη “μυθολογία” ο Θεός Απόλλων.

Η συγκεκριμένη υπόθεση δεν είναι βασισμένη σε καμία λογική, ούτε στην επιστήμη, ούτε στην ιστορία και αυτό φαίνεται από το γεγονός πως δεν λαμβάνεται υπόψιν ότι την εποχή που φτιάχτηκε ο ναός οι αρχαίοι ημών πρόγονοι πίστευαν πλην ελαχίστων εξαιρέσεων όπως ο Αρίσταρχος ο οποίος έζησε έναν αιώνα μετά τη κατασκευή του ναού πως η γη είναι σταθερή και δεν κινείται και είναι το κέντρο του σύμπαντος, αυτό έπαιρναν σαν σταθερά όλες οι κοσμολογίες εκτός του Αρίσταρχου. (ellinikahoaxes.gr)

Οι πρώτες συστηματικές ανασκαφές ξεκίνησαν το 1812 από ομάδα διαπρεπών Ευρωπαίων αρχαιολόγων και συνεχίστηκαν το 1902 από την Αρχαιολογική Εταιρία Αθηνών, υπό τους αρχαιολόγους Κ. Κουρουνιώτη, Κ. Ρωμαίο και Π. Καββαδία.

Το 1982 η Επιτροπή Συντηρήσεως του Ναού του Επικουρείου Απόλλωνος και το Υπουργείο Πολιτισμού ανέλαβε την αποκατάσταση του μνημείου. Το σαθρό έδαφος στο οποίο είναι χτισμένος, οι ψυχρές κλιματολογικές συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή και το ασβεστολιθικό υλικό από το οποίο είναι φτιαγμένος, επέβαλαν τη μόνιμη κάλυψη του ναού με στέγαστρο από το 1987. Σύμφωνα με τον προγραμματισμό του υπουργείου το στέγαστρο, το αντισεισμικό ικρίωμα, καθώς και οι άλλες εγκαταστάσεις, θα απομακρυνθούν μετά την ολοκλήρωση των απαραίτητων επεμβάσεων