Η βόλτα της ημέρας: Κάστρο και ιστορικό κέντρο Καλαμάτας — η πόλη μας από την αρχή της

Τα τείχη του κάστρου πάνω από τα σπίτια της παλιάς Καλαμάτας. Φωτο: Drakopoulosdim / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

Κυριακή σήμερα, και η βόλτα δεν θέλει ούτε βενζίνη ούτε βαλίτσα: ανηφορίζουμε στο κάστρο μας. Δεκαπέντε λεπτά με τα πόδια από το κέντρο, κι όμως αλλάζεις αιώνα — από τις τέντες της αγοράς στα φράγκικα τείχη, με όλη την πόλη και τον Μεσσηνιακό να απλώνονται από κάτω.

Ένας τόπος γεμάτος ιστορίες

Ο λόφος αυτός κατοικείται από τότε που ο Όμηρος έλεγε την πόλη Φαρές — εδώ, θέλει η παράδοση, στάθμευσε ο Τηλέμαχος πηγαίνοντας από την Πύλο στη Σπάρτη να ρωτήσει για τον πατέρα του. Στα βυζαντινά χρόνια η μονή της Παναγίας με τα όμορφα μάτια — της «Καλομάτας» — έδωσε, λένε, το όνομα σε ολόκληρη την πόλη. Το 1205 ήρθαν οι Φράγκοι: ο Γοδεφρείδος Βιλλεαρδουίνος ύψωσε το κάστρο που βλέπουμε, και μέσα στα τείχη του γεννήθηκε, κατά την παράδοση, ο γιος του Γουλιέλμος, ο πιο ξακουστός πρίγκιπας του Μοριά. Εδώ τοποθέτησε ο Τερζάκης και την «Πριγκηπέσσα Ιζαμπώ» του. Ενετοί και Οθωμανοί το πήραν και το ξαναπήραν, ώσπου η ιστορία έγραψε το κορυφαίο της κεφάλαιο στους πρόποδες: στις 23 Μαρτίου 1821 η Καλαμάτα έγινε η πρώτη πόλη που ελευθερώθηκε.

Τι θα δείτε

• Τα τείχη, την πύλη, τον κεντρικό πύργο και τη μεγάλη στέρνα — και θέα ως το βάθος του κόλπου.
• Το μικρό αμφιθέατρο, καρδιά των καλοκαιρινών εκδηλώσεων και του Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού.
• Κατεβαίνοντας: την Υπαπαντή, τη μητρόπολη της πόλης, και τους Αγίους Αποστόλους, εκεί όπου χτύπησε η καμπάνα του Εικοσιένα.
• Την πλατεία 23ης Μαρτίου και τα σοκάκια της παλιάς αγοράς για καφέ μετά.
• Το Μπενάκειο Αρχαιολογικό Μουσείο, δυο βήματα πιο κάτω, με τους θησαυρούς όλου του νομού.

Τι να ξέρετε πριν πάτε

• Ο αρχαιολογικός χώρος του κάστρου έχει ωράριο — δείτε τα ισχύοντα στο odysseus.culture.gr πριν ανηφορίσετε.
• Το καλντερίμι θέλει κλειστά παπούτσια· το καροτσάκι και το μπαστούνι προτιμούν τον δρόμο της Υπαπαντής.
• Η καλύτερη ώρα είναι το απόγευμα, όταν ο ήλιος πέφτει πίσω από τον κόλπο.
• Συνδυάστε την ανάβαση με βόλτα στην παλιά πόλη — η διαδρομή είναι ένα ενιαίο, ζωντανό μάθημα ιστορίας.

Πώς θα φτάσετε

Το πιο σύντομο «πώς θα φτάσετε» της σειράς: μηδέν χιλιόμετρα. Από το ιστορικό κέντρο της Καλαμάτας, ένα τέταρτο περπάτημα με κατεύθυνση την Υπαπαντή και μετά την ανηφόρα του λόφου — αν έρθετε με αυτοκίνητο, θα βρείτε στάθμευση στα γύρω στενά της παλιάς πόλης.

Καμιά φορά η καλύτερη εκδρομή είναι αυτή που έχουμε δίπλα μας — αρκεί να της αφιερώσουμε ένα απόγευμα.