Ένα τραγούδι, μία ιστορία: «Κυρά Γιώργαινα»

Ο Γιώργος του τραγουδιού υπάρχει. Είναι ο συνθέτης του — και η κυρά Γιώργαινα είναι η γυναίκα του.

Τέλη της δεκαετίας του ’60. Ο Γιώργος Κατσαρός δουλεύει επτά βράδια τη βδομάδα στη «Νεράιδα» στο Καλαμάκι. Φεύγει από το σπίτι γύρω στις έντεκα, με σκούρο κοστούμι και πούρο, και γυρίζει τα ξημερώματα.

Ο στιχουργός Πυθαγόρας, φίλος και συνεργάτης του, είχε βρει έναν τρόπο να τον πειράζει: τηλεφωνούσε στη γυναίκα του, τη Μιρέλα, και ρωτούσε πού πάει ο Γιώργος της.

«Ο Πυθαγόρας έκανε ένα καλαμπούρι πάντα με τη γυναίκα μου.»
Γιώργος Κατσαρός, εκπομπή «Ενώπιος Ενωπίω» με τον Νίκο Χατζηνικολάου, ΑΝΤ1 (δημοσίευση ethnos.gr, 18 Απριλίου 2021)

Το καλαμπούρι έγινε στίχος. Και ο στίχος έγινε μουσική στο άψε σβήσε.

«Σε πέντε λεπτά του έφτιαξα τη μουσική, το ρεφρέν. Αυτή ήταν η αλήθεια.»
Γιώργος Κατσαρός, ίδια εκπομπή

Το τραγούδι μπήκε πρώτο στον δίσκο «Κυρά-Γιώργαινα» του Γιάννη Καλατζή, που κυκλοφόρησε από τη Minos το 1970 — με δεύτερη φωνή τη Λίτσα Διαμάντη και εξώφυλλο του σκιτσογράφου ΚΥΡ. Έγινε από τις μεγαλύτερες επιτυχίες της δεκαετίας.

Και ταξίδεψε. Ο Κατσαρός θυμόταν με κέφι τη γερμανική του ζωή:

«Στη Γερμανία, η κυρα Γιώργαινα είναι η Φράου Πέτερμαν.»
Γιώργος Κατσαρός, ίδια εκπομπή

Ταυτότητα του τραγουδιού

• Μουσική: Γιώργος Κατσαρός
• Στίχοι: Πυθαγόρας
• Ερμηνεία: Γιάννης Καλατζής, με δεύτερη φωνή τη Λίτσα Διαμάντη
• Δίσκος: «Κυρά-Γιώργαινα», Minos MSM 124, 1970 — πρώτο τραγούδι της πρώτης πλευράς
• Εξώφυλλο: Γιάννης Κυριακόπουλος (ΚΥΡ)

Σημείωση ακριβείας. Κυκλοφορεί ευρέως ότι το τραγούδι σατίριζε τον δικτάτορα Γεώργιο Παπαδόπουλο, που εκείνη την εποχή χώριζε. Δεν ισχύει — το διαψεύδει ο ίδιος ο συνθέτης και το ανασκευάζουν και οι δημοσιογραφικές έρευνες. Ως προς τη χρονολογία, αρκετά δημοσιεύματα δίνουν 1968· η δισκογραφική καταγραφή και οι τρεις εκδόσεις του δίσκου δίνουν 1970. Τέλος, η φήμη ότι το τραγούδησε στα γαλλικά ο Μισέλ Πολνάρεφ δεν επιβεβαιώθηκε· η γερμανική εκδοχή αναφέρεται από τον ίδιο τον Κατσαρό.

Πηγές

• Γιώργος Κατσαρός, εκπομπή «Ενώπιος Ενωπίω» με τον Νίκο Χατζηνικολάου, ΑΝΤ1 (δημοσίευση: ethnos.gr, 18 Απριλίου 2021).
• Ηρακλής Ευστρατιάδης, «Μια ιστορία… ένα τραγούδι», εκδόσεις Toubi’s (μέσω mixanitouxronou.gr, 9 Απριλίου 2017).
• efsyn.gr, «Το τραγούδι της ημέρας», 21 Απριλίου 2024.
• Discogs, Minos MSM 124 (1970) — συντελεστές ανά τραγούδι.

Μπείτε στο messiniaradio.gr και ακούστε το τραγούδι της ημέρας.