Ένα τραγούδι, μία ιστορία: «Μία είναι η ουσία»

Ένας βήχας που δεν άφηνε έναν στιχουργό να κοιμηθεί έγινε, το 1984, ένα από τα πιο αγαπημένα τραγούδια της Χάρις Αλεξίου.

Φανταστείτε μια νύχτα του 1984. Ο Λευτέρης Χαψιάδης έχει στα χέρια του τη μελωδία που του έδωσε ο Χρήστος Νικολόπουλος και δεν βρίσκει στίχο. Την ώρα που παλεύει με το χαρτί, τον πιάνει δυνατός βήχας που τον κρατά ξάγρυπνο. Πεπεισμένος, όπως θυμάται ο ίδιος, ότι πεθαίνει, κάθεται και γράφει ό,τι έχει να πει για τη ζωή και το τέλος της. Έτσι, κατά τη δική του αφήγηση, γεννήθηκε το «Μία είναι η ουσία».

Τα στοιχεία της συνέχειας προέρχονται από συνέντευξη του Χαψιάδη το 2016, όπως την παρουσιάζει ο Θανάσης Γιώγλου στο ogdoo.gr. Ο στιχουργός έστειλε το κείμενο με έναν σερβιτόρο στο κλαμπ «Στοκ», όπου τραγουδούσε εκείνη την εποχή η Χάρις Αλεξίου. Το διάβασε, το αγάπησε, και το τραγούδι ακούστηκε στη σκηνή το ίδιο βράδυ.

Ο δίσκος «Εμφύλιος έρωτας» κυκλοφόρησε από τη Minos τον Δεκέμβριο του 1984 και, σύμφωνα με το ogdoo, ξεπέρασε τις 50.000 πωλήσεις. Το «Μία είναι η ουσία» ήταν το τραγούδι του που άντεξε περισσότερο στον χρόνο. Ο Γιώργος Νταλάρας το ερμήνευσε στο Β’ Πρόγραμμα το 1985 και αργότερα στο Ηρώδειο, ενώ η Αλεξίου το περιέλαβε και στο ζωντανό διπλό άλμπουμ του 2002.

Ο Χαψιάδης το έχει χαρακτηρίσει «οικόσημό μου»: πολλοί ξέρουν το τραγούδι, έστω κι αν δεν ξέρουν το όνομά του. Και προσθέτει ότι οι στίχοι δεν πρέπει να διαβάζονται κατά γράμμα.

«το οικόσημό μου»

Λευτέρης Χαψιάδης, συνέντευξη 2016, όπως παρατίθεται στο ogdoo.gr (Θανάσης Γιώγλου, 20 Μαρτίου 2022)

Κάπου εκεί βρίσκεται και η σπίθα: ένα τραγούδι για το τέλος, γραμμένο από έναν άνθρωπο που νόμιζε ότι ήταν το δικό του, κατέληξε να ζει σαράντα χρόνια μετά.

Ταυτότητα του τραγουδιού

• Τίτλος: «Μία είναι η ουσία»
• Πρώτη ερμηνεύτρια: Χάρις Αλεξίου
• Μουσική: Χρήστος Νικολόπουλος
• Στίχοι: Λευτέρης Χαψιάδης
• Δίσκος: «Εμφύλιος έρωτας» (Minos, Δεκέμβριος 1984)

Σημείωση ακριβείας. Η ιστορία της νύχτας με τον βήχα και του σερβιτόρου στο «Στοκ» στηρίζεται στην αφήγηση του ίδιου του Χαψιάδη (συνέντευξη 2016) και δεν έχει επιβεβαιωθεί από ανεξάρτητη δεύτερη πηγή· παρουσιάζεται ως η δική του μαρτυρία. Οι συντελεστές επιβεβαιώνονται από τα ανά τραγούδι credits της επανέκδοσης του δίσκου (Discogs).

Πηγές

• Θανάσης Γιώγλου, «Θα σας πω μια ιστορία: Μία είναι η ουσία», ogdoo.gr, 20 Μαρτίου 2022
• Discogs: Χάρις Αλεξίου, «Εμφύλιος έρωτας» (credits ανά τραγούδι, επανέκδοση Minos-EMI 1993 και έκδοση 1984)
• Arcadia Spirit, «Μια είναι η ουσία 1984 Χάρις Αλεξίου», 23 Σεπτεμβρίου 2023
• Επίσημο κανάλι Haris Alexiou, YouTube (official audio)

Μπείτε στο messiniaradio.gr και ακούστε το τραγούδι της ημέρας.