Η βόλτα της ημέρας: Σπήλαιο Καστανιάς — μια Κυριακή στα Βάτικα, με σταλακτίτες και πέτρινους φοίνικες

Φωτο: Evperdiki / Wikimedia Commons (CC0)

Στη νότια άκρη της Λακωνίας, εκεί που η Πελοπόννησος τελειώνει στον Κάβο Μαλιά, κρύβονται δύο θησαυροί της γεωλογίας: ένα σπήλαιο με σπάνιο διάκοσμο και ένα δάσος από φοίνικες που έγιναν πέτρα. Σήμερα τα ρολόγια γύρισαν μία ώρα πίσω, άρα κερδίσατε μια ώρα ύπνου. Θα τη χρειαστείτε: ο δρόμος είναι μακρύς.

Ένας τόπος γεμάτος ιστορίες

Γύρω στο 1910 ένας βοσκός από την Καστανιά, ο Κώστας Στίβακτας, είδε μέλισσες να χώνονται σε μια σχισμή του βράχου. Υπέθεσε ότι μέσα υπάρχει νερό, άνοιξε το πέρασμα και βρήκε το σπήλαιο. Για δεκαετίες η οικογένειά του έπαιρνε από εκεί νερό και κρατούσε το μυστικό, ώσπου το 1958, βλέποντας μια κάρτα με το σπήλαιο του Διρού, αποφάσισε να το φανερώσει. Από τότε το φροντίζει η κοινότητα. Ο διάκοσμός του σχηματίστηκε σε περίπου τρία εκατομμύρια χρόνια. Στις ακτές του Αγίου Νικολάου, πάλι, το κύμα αποκαλύπτει κορμούς, ρίζες και κονδύλους φοινίκων ηλικίας 2 με 3 εκατομμυρίων ετών, μαζί με απολιθωμένα κοχύλια και αχινούς, κατά τους μελετητές του γεωπάρκου.

Τι θα δείτε

• Το σπήλαιο. Περίπου 1.500 τετραγωνικά σε δύο επίπεδα, με ξενάγηση σε διαδρομή 500 μέτρων. Δίσκοι, εκκεντρίτες και ελικτίτες, σε επτά χρώματα από τα οξείδια των μετάλλων· το παρουσιάζουν ως δεύτερο στο είδος του στην Ευρώπη.
• Τον μόνιμο κάτοικό του. Έναν τυφλό και κουφό σπηλαιόβιο γρύλο, τον δολιχόποδα. Δεν θα σας δει ούτε θα σας ακούσει· χαιρετήστε τον πάντως.
• Τον Άγιο Ανδρέα. Εκκλησάκι του 14ου αιώνα με σωζόμενες τοιχογραφίες, κοντά στο σπήλαιο, που γι’ αυτό λέγεται και «του Αγίου Ανδρέα».
• Το απολιθωμένο δάσος. Στις ακτές της Αγίας Μαρίνας, του Κόρακα και της Σπίθας. Ο ψηλότερος κορμός, γύρω στα δύο μέτρα, λέγεται «ο Άνθρωπος», και όταν έχει κύμα, το νερό πετάγεται από τους κονδύλους σαν πίδακας.

Τι να ξέρετε πριν πάτε

• Τον Οκτώβριο το σπήλαιο λειτουργεί από Πέμπτη ως Κυριακή, με ξεναγήσεις κάθε ώρα. Ωράριο και αλλαγές στο kastaniacave.gr· κρατήσεις δεν γίνονται.
• Μέσα η θερμοκρασία μένει στους 17–18 βαθμούς. Η ξενάγηση κρατά μισή ώρα περίπου και έχει αρκετά σκαλοπάτια.
• Το απολιθωμένο δάσος είναι ελεύθερο. Από τον Άγιο Νικόλαο, στην πινακίδα «Αγ. Μαρίνα», στρίβετε και οδηγείτε 3,3 χιλιόμετρα· τα τελευταία 300 μέτρα είναι χωματόδρομος. Κλειστά παπούτσια, γιατί ο βράχος γλιστράει.
• Τα απολιθώματα μένουν εκεί που είναι: φωτογραφίες ναι, σουβενίρ όχι.
• Με τη χειμερινή ώρα ο ήλιος δύει γύρω στις 17:40. Ξεκινήστε νωρίς.

Πώς θα φτάσετε

Από την Καλαμάτα περνάτε τον Ταΰγετο ως τη Σπάρτη και συνεχίζετε νότια, μέσω Μολάων, για τη Νεάπολη. Από εκεί το σπήλαιο απέχει 13 χιλιόμετρα. Συνολικά γύρω στα 180 χιλιόμετρα και τρεις με τρεισήμισι ώρες οδήγηση, οπότε αν το κάνετε διήμερο, θα το χαρείτε διπλά. Από το σπήλαιο ως το απολιθωμένο δάσος λογαριάστε άλλα 40 λεπτά.

Στην επιστροφή, κοιτάξτε για λίγο τη θάλασσα των Βατίκων: εκεί που σήμερα σκάει το κύμα, κάποτε θρόιζαν φοίνικες.